SUY NIỆM LỄ TRO NĂM 2026

Kính thưa anh chị em! Năm nay vì nhuận thêm một tháng âm lịch, cho nên thứ Tư lễ Tro vào đúng ngày mùng 2 tết. Vì thế, Hội thánh cho phép chuyển vào thứ 6, mùng 4 tết. Và lễ Tro hôm nay, chúng ta thấy phần đầu lễ không có sám hối. Nhưng thay vào đó là ít phút nữa, chúng ta sẽ cử hành nghi thức xức tro. Đây chính là cử chỉ sám hối của đầu mùa chay thánh. Thế nhưng đâu là lòng sám hối đích thật mà Chúa mong muốn nơi mỗi người chúng ta phải làm trong mùa chay thánh này? Thật vậy, lời Chúa hôm nay soi sáng cho chúng ta biết có ba chiều kích của sự sám hối:

1- Chiều kích nội tâm: Trong bài đọc thứ nhất, ngôn sứ Joel kêu gọi: hãy xé lòng chứ đừng xé áo. Còn trong bài Tin mừng, Chúa Giêsu nói rất rõ khi các con làm việc bác ái, thì đừng để cho tay trái biết việc tay phải làm. Rồi khi các con cầu nguyện, thì hãy vào phòng đóng kín cửa lại và chỉ mình Cha các con, Đấng ngự nơi bí ẩn biết mà thôi. Khi các con ăn chay thì tắm rửa cho sạch, chải đầu cho thơm, để không ai biết cả. Như vậy là Kinh thánh nhấn mạnh đến thái độ nội tâm của chúng ta. Cho nên thái độ sám hối của chúng ta phải phát xuất từ trong tâm hồn: hãy xé lòng chứ đừng xé áo. Việc xức tro lên đầu mỗi người chúng ta là những cử chỉ bên ngoài, nhưng nói lại diễn tả hành động sám hối bên trong.

2- Chiều kích cộng đoàn: Thưa anh chị em, một lát nữa là chúng ta sẽ được xức tro trên đầu. Nhưng không phải chỉ có một người được xức tro, mà là tất cả mọi người, từ em bé cho đến người lớn, từ người trẻ đến người già, trong nhà thờ này đều tiến lên để được xức tro lên đầu. Và nghi thức xức tro này không chỉ được cử hành ở nhà thờ Sầm Sơn này, mà ở tất cả các nhà thờ trong giáo phận Thanh Hoá, trên khắp đất nước Việt nam và rộng hơn nữa là trên toàn thế giới. Thành thử ra hành vi sám hối nó mang tính cộng đoàn, chứ không chỉ là cá nhân mà thôi. Nhưng tại sao lại như vậy? Thưa bởi vì khi chúng ta lãnh nhận bí tích Rửa tội, thì chúng ta trở thành thành viên của Hội thánh, mà Hội thánh được Thánh Phaolo diễn tả là một thân mình, một thân thể, mà trong đó mỗi người chúng ta là một chi thể. Và vì cùng ở trong một thân thể, cho nên chúng ta liên đới với nhau trong tội lỗi cũng như liên đới trong ân phúc. Cho nên một chi thể tội lỗi thì làm cho cả thân thể đau nhức nhối, đó là toàn thể Hội thánh. Như vậy, tội lỗi không phải là chuyện cá nhân của từng người trong chúng ta, mà ảnh hưởng đến toàn bộ Hội thánh, nó làm mất đi vẻ đẹp và sự thánh thiện của Hội thánh. Vì thế, hành vi sám hối của chúng ta hôm nay mang tính cộng đoàn.

3- Chiều kích cánh chung: Thật vậy, thưa anh chị em, trong bài Tin mừng hôm nay có một câu cứ lập đi lập lại, đó là: Cha của con, Đấng ngự nơi bí ẩn sẽ trả lại cho con. Sẽ trả lại là động từ ở thì tương lai. Mà tương lai này không phải là ngày mai hay là năm tới, mà là tương lại cánh chung, nghĩa là sau cuộc sống trần thế này. Cho nên khi chúng ta tiến lên để được thừa tác viên xức tro trên đầu và nói: “Hãy sám hối và tin vào Tin Mừng” hoặc một câu khác ở trong Kinh thánh: “Hãy nhớ mình là bụi tro và sẽ trở về tro bụi”. Đây cũng là động từ ở thì tương lai: sẽ về với tro bụi. Chúng ta sẽ trở về tro bụi khi nào? Thưa đó là lúc chúng ta chết, chúng ta lìa bỏ cuộc đời trần thế này. Lúc bấy giờ, chúng ta phải đến trước mặt Thiên Chúa và Chúa sẽ trả lại cho mỗi người xứng với cuộc sống của mình khi còn sống ở trần thế. Có thể nói, chúng ta sống thế nào thì Chúa sẽ trả lại cho chúng ta như vậy. Vì thế, chiều kích cánh chung thúc đẩy chúng ta ăn năn sám hối, để rồi sau này có ra trước mặt Chúa, thì không phải hối hận, bởi vì Chúa kêu gọi biết bao nhiêu lần mà không biết ăn năn sám hối.

Thưa anh chị em, đó là ba chiều kích sám hối trong Kitô giáo: nội tâm, cộng đoàn và cánh chung. Ý thức được như thế, thì qua việc xức tro trên đầu trong ngày Lễ Tro, đầu mùa chay thánh này, mỗi người chúng ta càng ý thức sống tinh thần mùa chay một cách triệt để hơn. Chúng ta hãy ghi nhớ rằng chúng ta được Thiên Chúa tạo dựng nên từ bụi đất và rồi chúng ta cũng sẽ phải trở về bụi tro. Cuộc đời con người ngắn ngủi lắm, nó chẳng khác gì bông hoa sớm nở chiều tàn. Cho nên điều quan trọng là chúng ta phải biết lắng nghe tiếng Chúa mời gọi: hãy năn năn sám hối và tin vào Tin mừng. Hãy thay đổi đời sống cũ bằng một đời sống mới trong Chúa Kitô, đó là siêng năng cầu nguyện, ăn chay và làm việc lành phúc đức.

Rev. Micae Trịnh Ngọc Tứ

Tổng Đại Diện Giáo Phận Thanh Hoá