BÀI SUY NIỆM THÁNH LỄ TIỆC LY - CHIỀU THỨ 5 TUẦN THÁNH

Ngài đã yêu thương chúng ta đến cùng

Kính thưa cộng đoàn phụng vụ!

Chiều thứ Năm Tuần Thánh là một buổi chiều của Tình Yêu. Cả bầu không khí thấm đẫm Tình Yêu. Yêu là chết đi, là đóng đinh, là biết hy sinh cho người mình yêu. Hãy yêu như Giêsu, chết đi cho dương gian, đóng đinh cho người mình yêu mến. Hãy yêu trong an vui, thủy chung trong đau thương, sống trong cuộc đời đầy mến yêu. Từng lời nói, từng cử chỉ của Chúa Giêsu đều trang trọng và đậm đà sứ điệp tình yêu làm cho phòng Tiệc ly thật ấm cúng. Hai cử chỉ nổi bật trong bữa Tiệc ly là việc Chúa Giêsu lập Bí Tích Thánh Thể và rửa chân cho các Môn đệ.

Thánh Gioan không tường thuật việc Chúa Giêsu lập Bí tích Thánh Thể, nhưng chỉ tập trung vào việc rửa chân. Việc rửa chân được miêu tả rất tỉ mỉ, rành rọt, từng chi tiết, bằng lời văn trang trọng. Chúng ta hãy đọc lại đoạn tả Chúa Giêsu chuẩn bị rửa chân cho các môn đệ: “Chúa Giêsu đứng dậy, rời bàn ăn, cởi áo ngoài ra, và lấy khăn mà thắt lưng. Rồi Người đổ nước vào chậu, bắt đầu rửa chân cho các môn đệ” ( Ga 13, 4-5 ).

Khi Chúa Giêsu rửa chân cho các môn đệ, đến lượt ông Phêrô, ông hoảng hốt la lên : “Không đời nào Thầy rửa chân cho con”, Đức Giêsu đáp lại : “Nếu Thầy không rửa chân cho con, con không có phần nào với Thầy” (Ga 13,8).

Chúa Giêsu đã rửa chân cho Phêrô người trưởng nhóm các tông đồ, cho Gioan người tông đồ được Chúa yêu thương đặc biệt, và cả cho Giuđa người tông đồ đang nuôi trong lòng ý định phản bội. Chúa rửa chân cho tất cả các tông đồ không phân biệt một ai. Lát nữa, Cha xứ rửa chân cho đại diện của cộng đoàn. Tình yêu thương không có biên giới, không chấp nhận phân biệt và không bị giới hạn trong một tiêu chuẩn nhân tạo nào cả. Bài học yêu thương này Chúa Giêsu đã lặp đi lặp lại biết bao nhiêu lần, và Giáo hội nhấn mạnh bài học đó bằng cử chỉ rửa chân. Rửa có nghĩa là làm cho những gì dơ bẩn được nên sạch. Chúng ta cần rửa chân cho nhau bởi vì tất cả chúng ta đều nhơ bẩn. Và vì yêu thương, chúng ta cần làm cho nhau được sạch, làm cho nhau được sạch không phải bằng cách bôi tro trát trấu thêm cho nhau, mà bằng cách quảng đại tha thứ nhau. Yêu thương được biểu lộ rõ nhất trong việc tha thứ.

Năm xưa, các tông đồ đã bàng hoàng khi thấy Thầy chí thánh hạ mình rửa chân cho họ. Hôm nay, 12 đại diện của chúng ta, và tất cả chúng ta cũng bàng hoàng trước bài học cao cả mà Chúa Giêsu và Giáo hội muốn nhắc lại: “Chúng con hãy yêu thương nhau. Người ta cứ dấu này mà biết ai là môn đệ Thầy, là có thương yêu nhau hay không”. Thương yêu bằng cách phục vụ lẫn nhau. Thương yêu bằng cách khiêm nhường hạ mình để phục vụ và nhất là thương yêu bằng cách quảng đại tha thứ cho nhau. Đó không chỉ là một bài học, mà còn là lời trăn trối thiết tha trước khi Chúa Giêsu ra đi chịu chết.

Chúa Giêsu cử hành việc rửa chân một cách trang trọng như cử hành một Bí tích. Vì việc rửa chân bổ túc cho bí tích Thánh Thể. Bí tích Thánh Thể được cử hành trong nhà thờ. Việc rửa chân được thực hiện ngoài cuộc đời. Khi rửa chân cho các môn đệ, Chúa Giêsu dạy chúng ta hãy thực hành đạo không chỉ trong nhà thờ mà còn ngoài xã hội nữa. Bí tích Thánh Thể hướng lòng ta về Chúa. Việc rửa chân hướng lòng ta về con người. Khi rửa chân cho các môn đệ, Chúa Giêsu dạy chúng ta rằng, chỉ mến Chúa thôi thì chưa đủ, cần phải yêu người nữa mới trọn vẹn điều răn Chúa truyền. Bí tích Thánh Thể được cử hành trên bàn thờ. Việc rửa chân được cử hành trên con người. Khi rửa chân cho các môn đệ Chúa Giêsu dạy ta rằng con người chính là đền thờ, là bàn thờ của Chúa.

Chúa Giêsu cử hành nghi thức rửa chân một cách trang trọng vì Người kính trọng con người. Đang ăn, Người đứng dậy, rời bàn ăn, cởi áo ngoài, lấy khăn thắt lưng, đó là cử chỉ của người đầy tớ. Khi chủ đang ngồi ăn, đầy tớ phải đứng phục vụ. Để việc phục vụ được dễ dàng đầy tớ phải cởi bỏ áo ngoài, thắt lưng cho gọn gàng. Ở đây, Chúa Giêsu quỳ gối xuống trước mặt môn đệ. Thiên Chúa quỳ xuống trước mặt con người. Thiên Chúa hạ mình phục vụ con người. Thật là một cảnh tượng mà không trí óc nào có thể tưởng tượng nổi. Thật là một sáng kiến mà không có nhà phát minh nào dám ngờ tới. Chưa hết, khi Phêrô lên tiếng hỏi, Chúa Giêsu ngẩng mặt lên để trả lời. Một cảnh tượng khiến những tâm hồn kiêu căng phải vỡ ra tan nát. Thiên Chúa phải ngẩng đầu lên mới đối diện được với con người. Thiên Chúa hạ mình thẳm sâu để tôn vinh con người. Thiên Chúa trân trọng con người, biến con người thành đối tượng phục vụ.

Có thứ phục vụ vì bắt buộc. Có thứ phục vụ vì yêu thương. Chẳng ai có thể bắt buộc Thiên Chúa phục vụ con người. Chính tình yêu thương đã thúc đẩy Người làm điều ấy. Hãy nhìn Người nâng niu bàn chân nhân loại. Những bàn chân đã lầm đường lạc lối. Những bàn chân mang đầy thương tích. Những bàn chân bán bẩn bụi trần. Người âu yếm kỳ cọ cho sạch mọi đau thương. Người nhẹ nhàng tẩy rửa mọi vết nhơ phản bội. Người dịu dàng phủi đi lớp bụi kiêu căng. Người lặng lẽ xoá đi những dấu vết mặc cảm. Người rửa sạch đôi chân để từ nay nhân loại có thể đứng thẳng lên. Người uốn nắn đôi chân để từ nay con người biết đi vào đường ngay nẻo chính.

Chúa Giêsu không giải thích trước khi rửa chân cho các môn đệ. Chúa Giêsu làm rồi Người mới nói. Việc làm của Người không chỉ đi đôi mà còn đi trước lời nói. Người muốn dạy chúng ta hiểu rằng việc làm quan trọng hơn lời nói. Việc phục vụ tự nó đã là một giải thích sâu xa, dễ hiểu và có sức thuyết phục. Chính việc làm minh chứng một tình yêu chân thành tha thiết.

Chiêm ngắm Chúa Giêsu rửa chân cho các môn đệ, chúng ta hiểu rằng: Thánh lễ không kết thúc ở nhà thờ mà còn phải tiếp tục trong cuộc sống. Sự kết hiệp với Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể chưa trọn vẹn nếu chúng ta không kết hiệp với anh chị em trong tình yêu thương được biểu lộ trong sự phục vụ khiêm nhường. Việc giữ đạo sẽ khập khiễng nếu chúng ta chỉ tạo được mối liên hệ tốt với Chúa mà không có mối liên hệ tốt với anh chị em. Chúng ta sẽ không thực hành ý Chúa nếu chúng ta chỉ thờ phượng Thiên Chúa mà không kính trọng con người. Trân trọng con người, quan tâm phục vụ anh chị em đó là tất cả ý nghĩa của bài học rửa chân mà chúng ta sắp cử hành theo gương Chúa Giêsu Kitô Thầy Chí Thánh.

Linh mục Giuse Phan Cảnh

Đại Chủng Viện  Thánh Phaolo Lê Bảo Tịnh Thanh Hóa